Nederlandse politieke partijen overtreden regels van Meta met online advertenties

Gepubliceerd op 09/03/2026 11:00 in Tech

In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart verschijnen er talloze advertenties van Nederlandse politieke partijen op Facebook en Instagram. Ondanks de regels van moederbedrijf Meta die dit verbieden, blijven de advertenties online staan. Dit blijkt uit onderzoek van de Universiteit van Amsterdam (UvA).

Volgens de onderzoekers van de UvA zorgt deze situatie voor een oneerlijke speelveld voor politieke partijen op de platforms van Meta. Er bestaat ook bezorgdheid dat illegale verkiezingsbeïnvloeding online terecht kan komen.

Het onderzoeksteam van de UvA analyseerde ongeveer 7000 betaalde Nederlandse advertenties die sinds 1 januari op Instagram en Facebook zijn verschenen. Van deze advertenties waren er meer dan 500 afkomstig van politieke partijen of kandidaten voor de gemeenteraadsverkiezingen. Deze advertenties bleven gemiddeld bijna een week online.

UvA-onderzoeker Fabio Votta benadrukt dat het toezicht van Meta op hun eigen regels tekortschiet. Hij wijst erop dat accounts zichzelf kunnen aanmerken als politieke partijen, terwijl dit voor Meta duidelijk zou moeten zijn dat deze accounts politieke advertenties plaatsen. Ook maken partijen en kandidaten regelmatig gebruik van partijlogo's en woorden die direct verwijzen naar de gemeenteraadsverkiezingen.

Desondanks worden dergelijke advertenties niet altijd geweigerd door Meta. Zo plaatste een lokale partij in Utrecht een poster met de tekst 'stem 18 maart Utrecht solidair!' op Facebook en Instagram. Een partij uit Gouda publiceerde een advertentie met een oproep om te stemmen.

Het verbod van Meta op politieke advertenties is een gevolg van nieuwe Europese regels om buitenlandse beïnvloeding bij verkiezingen tegen te gaan en persoonsgegevens te beschermen. Meta heeft echter besloten om alle politieke en maatschappelijke advertenties van de platforms in de EU te weren, omdat het bedrijf de regels "onwerkbaar" vindt.

Deskundigen waarschuwen dat politieke partijen die de regels van Meta weten te omzeilen een oneerlijk voordeel hebben ten opzichte van partijen die zich wel aan de regels houden. Dit kan leiden tot een ongelijke concurrentie bij de verkiezingen.

In reactie op vragen van Nieuwsuur laat Meta weten dat advertenties over maatschappelijke kwesties, verkiezingen en politiek in de EU in strijd zijn met het beleid van het bedrijf. Het beschermen van de integriteit van verkiezingen staat voor hen voorop en ze hebben al actie ondernomen tegen advertenties die het beleid schenden.

Het onderzoek van de UvA richt zich momenteel op posts van partijen in dertig gemeenten en de hoogste twaalf kandidaten op hun lijsten. Het team beoordeelt handmatig of er sprake is van politieke reclame en verwacht in de komende weken een toename van politieke advertenties te zien naarmate de verkiezingen naderen.