Twijfel over echtheid schilderijen toegeschreven aan Jan van Eyck

Gepubliceerd op 09/02/2026 05:00 in Tech

Het Zwitserse AI-bedrijf Art Recognition heeft twee schilderijen, die aan Jan van Eyck worden toegeschreven, onderzocht en concludeert dat ze waarschijnlijk niet door de Vlaamse meester zelf zijn geschilderd. De versies van "Sint-Franciscus ontvangt de stigmata" in het Philadelphia Museum of Art en de Musei Reali in Turijn vertonen niet de typische penseelstreken van Van Eyck, aldus The Guardian.

Uit de AI-analyse blijkt dat de versie in Turijn voor 86 procent zeker niet door Van Eyck is geschilderd en die in Philadelphia voor 91 procent zeker niet. Kunsthistoricus Noah Charney had verwacht dat de versie in Turijn authentiek was en die in Philadelphia een kopie, maar het negatieve resultaat suggereert dat beide schilderijen uit het atelier van Van Eyck komen en het origineel verloren is gegaan.

Hoogleraar Eric Postma, onbezoldigd wetenschappelijk adviseur van Art Recognition, legt uit dat het algoritme reageert op zichtbare structuren in de digitale opname van het schilderij. Critici van deze methode stellen echter dat de staat en restauraties van het schilderij de analyse kunnen verstoren.

Jan van Eyck, bekend om zijn realistische schilderijen en het gebruik van olieverf, wordt beschouwd als een pionier in de kunstwereld. Postma benadrukt dat extra controle nodig is om de echtheid van schilderijen te waarborgen. De eigenaren van de Van Eycks worden aangeraden nader onderzoek te doen.

AI-tools worden steeds vaker gebruikt in de kunstwereld, waarbij machines in staat zijn subtiele details te herkennen terwijl mensen de bredere context kunnen analyseren. Postma benadrukt het belang van een combinatie van menselijke expertise en AI-analyse om tot een nauwkeurig oordeel te komen.