Wereldwijde vraag naar olie daalt door hoge prijzen en tekorten

Gepubliceerd op 15/04/2026 06:00 in Economie

De wereldwijde vraag naar olie is voor het eerst sinds de coronapandemie in 2020 gedaald, vanwege hoge prijzen en tekorten. Het International Energieagentschap (IEA) spreekt van een historische ontregeling als gevolg van de oorlog in de Perzische Golf.

Volgens de IEA is het dagelijkse wereldwijde aanbod van olie met bijna tien procent gedaald, door de beperkte doorvaart van tankers door de Straat van Hormuz. Dit komt neer op ruim tien miljoen vaten per dag, zoals blijkt uit de maandelijkse rapportage van de IEA.

De olieprijs schommelt momenteel rond de 100 dollar per vat en volgens IEA-directeur Fatih Birol is er nog geen einde in zicht voor de oliecrisis. Birol waarschuwt voor ernstige gevolgen voor de wereldeconomie.

Om tekorten te voorkomen en de prijs te drukken, hebben landen onder leiding van de IEA onlangs een deel van hun strategische oliereserves op de markt gebracht. In totaal ging het om ruim 400 miljoen vaten, waarvan Nederland 5,36 miljoen vaten vrijmaakte, wat ongeveer 20 procent van de totale voorraad is.

Hoewel de prijs van olie kort daalde door deze maatregel, werd dit effect al snel tenietgedaan door nieuwe dreigementen aan Iran van de Amerikaanse president Trump.

Energiedeskundige Jilles van den Beukel van het Haags Centrum voor Strategische Studies geeft aan dat Europa tot nu toe beperkt last heeft van het wereldwijde tekort en de hoge prijzen. Er is nog voldoende olie, kerosine, diesel en benzine beschikbaar. Als het conflict in de Perzische Golf echter langer aanhoudt, kunnen de prijzen oplopen tot wel 150 tot 200 dollar per vat.

Van den Beukel gelooft echter niet dat er snel echte tekorten zullen ontstaan in Europa. Hij stelt dat de vraag zal afnemen door de hoge prijzen, waardoor de tekorten beperkt blijven.

Er is momenteel discussie over het verlagen van de brandstofaccijnzen, maar veel deskundigen zijn hier geen voorstander van. Het kabinet heeft vandaag een ander pakket aan maatregelen aangekondigd. Van den Beukel sluit echter niet uit dat Nederland alsnog de brandstofaccijnzen zal verlagen, gezien het verschil met Duitsland en België.

Als de olieprijs daadwerkelijk verdubbelt, kunnen de brandstofprijzen aan de pomp nog verder stijgen. Van den Beukel denkt dat de prijs van diesel dan zelfs boven de drie euro per liter kan uitkomen.