Doorsnee-inkomen niet genoeg om huis te kopen
Gepubliceerd op 03/03/2026 07:00 in Economie
Uit een recente toegankelijkheidsmonitor van het Centraal Planbureau (CPB) blijkt dat huishoudens met een doorsnee-inkomen meer dan 100.000 euro te kort komen om een hypotheek voor een koopwoning af te sluiten. Zonder dubbel inkomen of financiële steun van ouders is het voor deze groep niet mogelijk om een huis te kopen.
De betaalbaarheid van koopwoningen tussen 2015 en 2024 is onderzocht door het CPB. Tot 2018 konden huishoudens met een doorsnee-inkomen nog met hun salaris een hypotheek afsluiten, maar daarna moest er eigen spaargeld worden ingebracht vanwege de sterkere stijging van woningprijzen in vergelijking met inkomens.
In 2024 lag de gemiddelde prijs van een koopwoning bijna op 451.000 euro, wat betekent dat iemand met een modaal inkomen meer dan 100.000 euro tekort komt. Het aanbod van woningen dat betaalbaar is voor huishoudens met een modaal inkomen is drastisch afgenomen van 61% in 2015 tot slechts 21% in 2024.
De problemen op de koopwoningmarkt treffen vooral starters, aangezien zij vaak jonger zijn en een lager inkomen hebben, zonder overwaarde van een eerder verkochte woning. Het CPB constateert dat eenpersoonshuishoudens met een modaal inkomen slechts 2% van het woningaanbod kunnen kopen.
De mogelijkheden om huishoudens met doorsnee-inkomens te helpen zijn beperkt op korte termijn. Het vergroten van het woningaanbod door bijbouwen wordt bemoeilijkt door regelgeving en personeelstekorten in de bouwsector.
Het CPB suggereert mogelijke oplossingen zoals het makkelijker maken van woningsplitsing en het verminderen van belastingvoordelen voor huizenbezitters. Het aanpassen van de hypotheekrenteaftrek lijkt echter niet haalbaar vanwege het coalitieakkoord.
Het versoepelen van leennormen wordt ook als onwenselijk gezien door De Nederlandsche Bank (DNB), omdat dit kan leiden tot hogere biedingen en schulden bij kopers, vooral starters. Een versoepeling zou de huizenprijzen verder opdrijven, wat gevolgen heeft voor huishoudens en financiële instellingen.